Warm water zonder gas: vijf manieren naast elkaar

Voor warm water zonder gas heb je vijf opties: een warmtepompboiler, een elektrische boiler, een volledig elektrische warmtepomp met eigen vat, een zonneboiler of PVT-panelen. Welke past, hangt vooral af van hoe je straks verwarmt. Wie de verwarming elektrisch maakt met een warmtepomp, heeft meestal geen losse boiler nodig.^MC

Waarom warm water een eigen vraag is

In de meeste huizen maakt de cv-ketel zowel de verwarming als het warme water. Bijna 25% van het gas gaat naar warm water voor badkamer en keuken.^MC Wie van het gas af wil, moet dus twee dingen regelen: de verwarming en het warme water. Soms doet één toestel beide. Soms heb je er twee nodig.

Daarom begint de keuze bij de verwarming. Weet je hoe je straks verwarmt, dan volgt het warme water bijna vanzelf. Hieronder staan de vijf opties naast elkaar, met wat Milieu Centraal erover zegt.

De vijf manieren op een rij

1. Warmtepompboiler

Een warmtepompboiler is een warmtepomp met een eigen vat, alleen voor warm water. Hij haalt warmte uit ventilatielucht, buitenlucht of PVT-panelen.^MC Een model op ventilatielucht kost vanaf ongeveer €6.500. De subsidie is €725 tot €1.475, volgens Milieu Centraal.^MC

Milieu Centraal noemt hem alleen slim als je verwarming zelf geen warm water levert, zoals een airco of een biomassaketel. Bij een volledig elektrische warmtepomp of een warmtenet is hij niet slim.^MC Hoe hij werkt, lees je in warmtepompboiler: wat het is.

2. Elektrische boiler

Een elektrische boiler warmt een vat op met een verwarmingselement. Hij is eenvoudig en neemt weinig ruimte in. Maar hij gaat niet zuinig om met stroom. Een elektrische boiler van meer dan 20 liter gebruikt in een gemiddeld huishouden bijna 1.700 kWh per jaar. Dat is €360 met de stroomprijs op de lange termijn.^MC Een gemiddeld huishouden gebruikt in totaal 2.430 kWh per jaar.^MC De boiler alleen is dan al een groot deel daarvan.

Met zonnepanelen kun je hem overdag laten opwarmen. Milieu Centraal noemt dat een zonnestroomboiler. Die verwarmt minder efficiënt dan een warmtepompboiler en er is geen subsidie voor.^MC

3. Volledig elektrische warmtepomp met eigen vat

Een volledig elektrische warmtepomp verwarmt je huis en vult een eigen voorraadvat voor warm water. Je hebt dan geen losse boiler meer nodig. Het vat is de reden dat de binnenunit zo groot is als een hoge koelkast.^MC

Milieu Centraal rekent voor een warmtepomp van 8 kW met buitenunit met zo'n €12.000, waarvan €3.025 subsidie afgaat. De besparing is zo'n €1.000 per jaar. Daarin zit ook het vastrecht van €360 voor de gasaansluiting, die je dan niet meer nodig hebt.^MC

Dit is de route voor een goed geïsoleerd huis dat in één stap helemaal van het gas af wil. Het warme water komt dan vanzelf mee.

4. Zonneboiler

Een zonneboiler warmt water voor met een collector op het dak. Hij bespaart bijna 45% van het gas voor warm water.^MC Voor drie personen rekent Milieu Centraal met €4.100 en €1.200 subsidie, voor vijf personen met €5.800 en €1.800 subsidie. De besparing is €180 en €310 per jaar.^MC

Een zonneboiler maakt je niet helemaal gasloos. Hij heeft altijd een tweede bron nodig voor de dagen met weinig zon. Dat is de cv-ketel, een warmtepomp of een elektrische naverwarmer. Bij een volledig elektrische warmtepomp bespaart een zonneboiler minder dan bij een cv-ketel.^MC

5. PVT-panelen

PVT-panelen maken stroom én warmte. Ze leveren die warmte aan een warmtepomp of aan een voorraadvat.^MC Je gebruikt je dak dus voor twee dingen tegelijk. De panelen maken geen geluid en vragen weinig onderhoud.^MC

Er zijn ook nadelen. Je huis moet goed geïsoleerd zijn. Je hebt 10 tot 20 panelen nodig, met 18 tot 36 m² dak. Liggen er al zonnepanelen, dan is het geen optie. De aanleg is complexer en duurder dan een lucht-waterwarmtepomp.^MC

Eén stap tegelijk of alles in één keer?

Niet iedereen kan of wil in één keer van het gas af. Veel mensen gaan in stappen. Eerst isoleren, dan een hybride warmtepomp naast de cv-ketel, later misschien volledig elektrisch. Bij elke stap hoort een vraag over warm water.

Met een hybride warmtepomp maakt de cv-ketel vaak nog het warme water. Dan blijft er gas nodig. Wie de ketel later helemaal weg wil, staat voor de keuze: een warmtepompboiler erbij, of meteen een volledig elektrische warmtepomp met eigen vat. Die tweede doet beide taken in één toestel.^MC Een losse warmtepompboiler past vooral bij huizen die anders verwarmen, zoals met een airco of een biomassaketel.^MC

Kies je toch voor stappen, denk dan aan de plek. Een vat voor warm water neemt ruimte in. Als het later wordt vervangen door het vat van een warmtepomp, is het handig als die plek al klaar is.

Zo kies je, in vier vragen

1. Hoe verwarm je straks? Met een volledig elektrische warmtepomp: neem het vat van de warmtepomp. Met een airco of biomassaketel: een warmtepompboiler.^MC
2. Hoe goed is je huis geïsoleerd? Een volledig elektrische warmtepomp en PVT vragen een goed geïsoleerd huis.^MC
3. Heb je al zonnepanelen? Dan valt PVT meestal af, en wordt een vat dat je overdag opwarmt interessant. Lees warmtepompboiler met zonnepanelen.
4. Wat is je budget nu? Een elektrische boiler is het goedkoopst in aanschaf, maar het duurst in gebruik. Ons rekenvoorbeeld met de verschillen staat in wat kost een warmtepompboiler.

En de gasaansluiting?

Pas als je verwarming, warm water en koken alle drie zonder gas doet, kan de gasaansluiting eruit. Dan bespaar je ook het vastrecht van zo'n €360 per jaar.^MC Wie overstapt op elektrisch koken, kan €400 ISDE krijgen als de gasmeter op of na 2 april 2022 is verwijderd.^MC

Warm water is daarmee vaak het laatste stukje van de puzzel. Wie het in de goede volgorde doet, voorkomt dat er dubbele toestellen in huis staan. De stappen staan in de gids van het gas af.

Veelgestelde vragen

Wat is de zuinigste manier voor warm water zonder gas?

Een warmtepomp, als boiler of als volledig elektrische warmtepomp met vat. Een elektrische boiler gebruikt in een gemiddeld huishouden bijna 1.700 kWh per jaar.^MC

Is een zonneboiler gasloos?

Niet helemaal. Hij bespaart bijna 45% van het gas voor warm water; de rest komt van een tweede bron.^MC

Wat levert het weghalen van de gasaansluiting op?

Het vastrecht van zo'n €360 per jaar.^MC Koken op inductie levert dan ook €400 ISDE op als je gasmeter op of na 2 april 2022 is verwijderd.^MC